Game of Thoughts

«Όχι», σημαίνει όχι

By  | 

Τα τελευταία χρόνια, όλο και πιο συχνά, έρχονται στο φως της δημοσιότητας σεξουαλικά εγκλήματα που σοκάρουν την κοινή γνώμη. Δυστυχώς, οι βιασμοί δεν αποτελούν ένα φαινόμενο της σημερινής εποχής, αλλά πραγματοποιούνται εδώ και πολλά χρόνια. Ωστόσο, έχει παρατηρηθεί ότι το τελευταίο διάστημα είναι εντονότεροι και με μεγαλύτερη συχνότητα. Αναρωτιέστε και εσείς γιατί;

Τα στατιστικά στοιχεία των βιασμών που πραγματοποιούνται παγκοσμίως είναι ανατριχιαστικά. Σύμφωνα με τα επίσημα στοιχεία, στις Ηνωμένες Πολιτείες, κάθε 45 δευτερόλεπτα, κάποιος πέφτει θύμα βιασμού, με τα περισσότερα θύματα να είναι γυναίκες και παιδιά. Πάνω από το 60% των βιασμών αυτών δεν καταγγέλλονται ποτέ στις αρχές, ενώ το 61% όσων βιάζονται στις ΗΠΑ κάθε χρόνο είναι κορίτσια κάτω των 18 ετών και στην πλειονότητά τους λευκές. Στην Ελλάδα, τα στοιχεία αναφέρουν ότι πραγματοποιείται ένας βιασμός κάθε 3 μέρες και μια απόπειρα βιασμού κάθε 6 μέρες.

Τι είναι λοιπόν η κουλτούρα του βιασμού;

Ο όρος της «κουλτούρας του βιασμού» αναλύει και ερμηνεύει τη σεξουαλική βία που υφίστανται οι γυναίκες και προέρχεται από το φεμινιστικό κίνημα της δεκαετίας του 1970. Δημιουργήθηκε σαν όρος, την περίοδο που ο βιασμός θεωρήθηκε πράξη βίας που σχετίστηκε με την εξουσία που δίνει η πατριαρχία.

«Η πράξη του βιασμού, έχει άμεση σχέση με την ανισότητα των φύλων και όχι μόνο με το σεξ και την ενστικτώδη σεξουαλική ορμή των ανδρών. Η κουλτούρα του βιασμού είναι συνυφασμένη με τη διαπόμπευση του θύματος ως πόρνης (“slut shaming”) στο βαθμό που θα πρέπει να ντρέπεται και να αισθάνεται ένοχη για συγκεκριμένες σεξουαλικές συμπεριφορές που υπερβαίνουν τα έμφυλα στερεότυπα».

Μερικές φράσεις συνηθισμένες και φαινομενικά απλές, είναι αρκετές για να ενισχύσουν την «κουλτούρα του βιασμού» σε μεγάλο βαθμό, ακόμα και αν δεν μπορούμε να το αντιληφθούμε με την πρώτη ματιά.

«Δεν πρέπει να γυρνάς μόνη σου τα βράδια», «Μην δείχνεις τόσο πολύ δέρμα», «Άσε και κάτι στην φαντασία», «είχες πιει;», «φλέρταρες μαζί του;», «φορούσες κοντή φούστα;», «πως κάνεις έτσι, σε θέλει γι’ αυτό συμπεριφέρεται έτσι», «φέρσου σαν άντρας», «οι άντρες είναι άντρες», «άντρας είσαι βαλ’ την κάτω».

Η κουλτούρα του βιασμού, είναι μια πραγματικότητα που περιλαμβάνει όλες τις πολιτισμικές πρακτικές που αποδέχονται, αιτιολογούν ή υποστηρίζουν – άμεσα ή έμμεσα- ή/και ανέχονται τη σεξουαλική βία. Πρόκειται για μια αναφορά στον τρόπο που σκεφτόμαστε συλλογικά για το βιασμό και είναι λάθος να επικεντρωνόμαστε μόνον στα άτομα που διαπράττουν βιασμό, παραβλέποντας την επίδραση της κοινωνίας που ενισχύει ή ανέχεται τέτοιες σεξιστικές πρακτικές.

Ποιος φταίει;

Ερχόμαστε λοιπόν αντιμέτωποι με το μεγάλο ερώτημα: «Ποίος φταίει;». Ποίος είναι αυτός που ευθύνεται κάθε φορά που πραγματοποιείται ένας βιασμός; Φταίει το θύμα που ήταν προκλητικά ντυμένο ή ο θύτης που ήταν ένας ψυχοπαθής με ανεξέλεγκτες σεξουαλικές ορμές; Κανένας και όλοι είναι η απάντηση. Φταίει η πατριαρχική κοινωνία στην οποία μεγαλώνουμε, φταίει ο σεξισμός που βρίσκεται παντού γύρω μας, φταίει ακόμα και η θρησκεία.

Σκεφτείτε για λίγο τον τρόπο με τον οποίο μεγαλώνουμε εδώ και γενιές. Οι γυναίκες γεννιόμαστε με την ταμπέλα του ωραίου φύλου που είναι όμως αδύναμο και ανυπεράσπιστο. Πρέπει να μάθουμε να είμαστε υπομονετικές, να μην αντιμιλάμε, να μην σηκώνουμε το βλέμμα, να μην φωνάζουμε, να είμαστε πάντα όμορφες και περιποιημένες για να μην απογοητεύσουμε κανέναν.  Γενικά πρέπει να μάθουμε να δεχόμαστε και να ανεχόμαστε τα πάντα, γιατί αλλιώς θα μείνουμε στο ράφι.

Οι άντρες από την άλλη, γεννιούνται με την ταμπέλα του ισχυρού, του δυνατού, που δεν μπορεί να κλάψει και να φοβηθεί, γιατί αλλιώς θα τον υποτιμήσουν. Οι άντρες πρέπει να είναι κυνηγοί, δυναμικοί, να διεκδικούν αυτό που θέλουν και να μην σταματούν μέχρι να το αποκτήσουν. Πρέπει να είναι ηγέτες και αρρενωποί και να δείχνουν μια ζωή τη δύναμη που έχουν.

Ο βιαστής δεν ερεθίζεται από τα ρούχα που φοράει ή δε φοράει μια γυναίκα, όπως εσφαλμένα πιστεύουν οι περισσότεροι, αλλά από το γεγονός ότι επιβάλλεται κυριαρχικά πάνω της. Νιώθει δηλαδή ανώτερος, όταν υποτάσσει το θύμα του!

Δυστυχώς το υπάρχον σύστημα ευνοεί τέτοιου είδους συμπεριφορές.

Τι μπορούμε να κάνουμε;

Το ζήτημα της έμφυλης βίας είναι θέμα που έχει να κάνει με την παιδεία, με τις αντιλήψεις και με τις συμπεριφορές που την επιτρέπουν ή ακόμα χειρότερα, που την ενθαρρύνουν. Η βία θα συνεχίζεται, όσο τροφοδοτείται από την άνιση σχέση εξουσίας ανάμεσα στα δύο φύλα και όσο αποτελεί μέρος της δομής των κοινωνιών μας.

Το πιο κρίσιμο σημείο για τη μείωση της κουλτούρας του βιασμού είναι η διασφάλιση της πρόσβασης των θυμάτων στις αρμόδιες υπηρεσίες αναφοράς και παροχής εξειδικευμένης βοήθειας, καθώς και η παρέμβαση στο επίπεδο των αντιλήψεων για τους έμφυλους ρόλους, που μπορεί να οδηγήσουν στην άσκηση κάθε μορφής έμφυλης βίας.

Πιο συγκεκριμένα, αναφορικά με τις παρεμβάσεις στο επίπεδο των αντιλήψεων, ο δρόμος για την καταπολέμηση της έμφυλης βίας περνάει μέσα από τη διαμόρφωση μιας νέας αντίληψης σχετικά με τον ανδρισμό. Το σχολείο, οι οικογένεια και γενικά όλοι οι φορείς που ασχολούνται με τη διαπαιδαγώγηση των παιδιών, πρέπει να παρέχουν τη δυνατότητα για συγκρότηση και άλλων μορφών ανδρισμού, πέραν της ηγεμονικής. Επιπλέον, πρέπει να πάψει το ζήτημα της σεξουαλικής διαπαιδαγώγησης στο σχολείο να θεωρείται ταμπού.

Κλείνοντας, είναι σημαντικό να τονίσουμε ότι είναι αναγκαίο να αντιταχθούμε επιτέλους στην κουλτούρα του βιασμού, να μην την ανεχόμαστε και κυρίως, να μην την καλλιεργούμε!


        

Σχολίασε και εσύ..!

Σχόλια

Σπουδάζω δημοσιογραφία στο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης. Η καταγωγή μου είναι από το όμορφο Ρέθυμνο και όσοι με γνωρίζουν, σίγουρα έχουν παρατηρήσει πως δεν σταματάω ποτέ να μιλάω! Αυτό που ίσως δε γνωρίζουν για μένα όμως, είναι ότι λατρεύω εξίσου να γράφω. Θεωρώ τη γραφή ένα τρόπο έκφρασης, γι' αυτό και επιλέγω θέματα που με προβληματίζουν, ανθρώπους που μου κινούν το ενδιαφέρον και μέρη που με εντυπωσιάζουν. Απεχθάνομαι κάθε είδος αδικίας και ρατσισμού και σαν στόχο στη ζωή μου έχω να βοηθάω όλους τους ανθρώπους που έχουν ανάγκη. Η ευαισθησία και ο αυθορμητισμός, τα όπλα μου!